Trà bát bảo gồm những gì? Thành phần, cách pha và lưu ý

Trà bát bảo gồm những gì? "Bát bảo" nghĩa là "tám món quý", nên trà bát bảo thường là sự phối hợp khoảng 8 vị ngũ cốc, quả sấy và hoa khô. Không có một công thức chuẩn duy nhất: mỗi nơi phối một kiểu. Riêng Trà Bát Bảo Đại Bổ của Bách Khoa Sống Khỏe gồm 8 vị: gạo lứt huyết rồng nảy mầm, đậu đen xanh lòng nảy mầm, trà bancha, kỷ tử, táo đỏ, long nhãn, hoa cúc chi và cỏ ngọt. Bài viết dưới đây giải thích từng vị, cách pha, cách nấu và những ai nên cẩn thận khi uống.

Trà bát bảo là gì?

Trà bát bảo là một loại trà phối trộn, không phải một loại lá trà riêng. Tên gọi "bát bảo" xuất phát từ ý "tám thứ quý", gợi ý rằng trong một ấm trà có nhiều nguyên liệu khác nhau. Ở Hà Nội, nhiều người còn quen với "nước bát bảo" bán ở các quán giải khát, thường là món nước ngọt có nhiều loại hạt, quả, thạch; đó là món khác với trà bát bảo dạng túi lọc để pha hoặc đun tại nhà.

Vì không có công thức bắt buộc, cách chắc chắn nhất là đọc nhãn thành phần của từng sản phẩm. Có loại thêm đường phèn, có loại dùng trà xanh, có loại thêm vị thuốc bắc. Điều này quan trọng với người cần kiêng đường hoặc đang dùng thuốc.

Trà bát bảo gồm những gì? 8 vị trong Trà Bát Bảo Đại Bổ

Dưới đây là thành phần ghi trên trang sản phẩm Trà Bát Bảo Đại Bổ của Bách Khoa Sống Khỏe (gói 500 g, 20 túi):

1. Gạo lứt huyết rồng nảy mầm: ngũ cốc nguyên hạt được cho nảy mầm rồi rang, cho nước trà mùi thơm bùi.
2. Đậu đen xanh lòng nảy mầm: vị bùi nhẹ, quen thuộc trong nước uống mùa hè của người Việt.
3. Trà bancha: loại trà cành, trà lá già quen thuộc trong thực dưỡng. Bancha là trà xanh nên có chứa caffeine.
4. Kỷ tử: quả sấy khô màu đỏ, vị ngọt nhẹ.
5. Táo đỏ: cho vị ngọt tự nhiên và màu nước ấm.
6. Long nhãn: cùi nhãn sấy khô, thơm và ngọt.
7. Hoa cúc chi: hoa cúc khô cho mùi thơm dịu.
8. Cỏ ngọt: tạo vị ngọt mà gần như không thêm năng lượng, nên sản phẩm không cần thêm đường.

Có thể thấy công thức này thiên về vị bùi của ngũ cốc rang, vị ngọt của quả sấy và mùi thơm của hoa cúc. Bạn có thể xem thêm cách làm các loại trà ngũ cốc khác trong bài hướng dẫn làm trà dưỡng sinh.

Trà bát bảo có những vị gì khi uống?

Nước trà có màu nâu vàng, mùi gạo rang và đậu rang nổi bật, hậu vị ngọt nhẹ từ táo đỏ, long nhãn và cỏ ngọt, thoang thoảng mùi cúc. Vị chát của trà rất nhẹ vì bancha chỉ là một trong tám vị.

Cách pha và cách nấu trà bát bảo

Pha trà bát bảo tại nhà rất đơn giản, chỉ cần nước nóng.

Theo hướng dẫn của nhà sản xuất: cho 1 túi vào bình, rót nước nóng trên 85°C, hãm khoảng 5 phút rồi uống. Muốn đậm hơn thì hãm lâu hơn hoặc dùng ít nước hơn.

Cách đun trà bát bảo

Cho 1 túi vào 500 ml đến 1 lít nước, đun sôi khoảng 2 phút rồi tắt bếp. Cách đun giúp gạo, đậu và táo đỏ ra vị nhiều hơn, phù hợp khi pha cả bình cho gia đình uống trong ngày.

Mẹo pha ngon

• Uống ấm vào mùa lạnh; mùa hè có thể để nguội rồi cho vào tủ lạnh.
• Không cần thêm đường vì đã có cỏ ngọt và quả sấy.

Trà bát bảo có tác dụng gì?

Trước hết, trà bát bảo là một thức uống, không phải thuốc. Uống trà ấm không đường là một cách bổ sung nước dễ chịu, có thể thay cho nước ngọt đóng chai. Đây là lợi ích thực tế nhất.

Về từng vị, nhiều nguyên liệu như kỷ tử, táo đỏ, hoa cúc được dùng lâu đời trong ẩm thực và y học cổ truyền phương Đông. Tuy nhiên, Trung tâm Ung thư Memorial Sloan Kettering (Mỹ) nhận định độ an toàn và hiệu quả của kỷ tử đối với các bệnh mạn tính chưa được chứng minh. Vì vậy, trà bát bảo không nên được xem là bài thuốc bổ, an thần hay chữa bệnh. Hãy xem nó là một loại trà thơm ngon trong bữa ăn lành mạnh.

Uống trà bát bảo có mất ngủ không?

Có thể, ở người nhạy cảm với caffeine. Thành phần có trà bancha, một loại trà xanh, nên nước trà có caffeine; nhà sản xuất chưa công bố lượng caffeine cụ thể trong mỗi túi. Người khó ngủ nên uống vào buổi sáng hoặc đầu giờ chiều, tránh uống buổi tối.

Nước bát bảo bao nhiêu calo?

Lượng calo phụ thuộc vào thành phần và có thêm đường hay không. Sản phẩm này chưa công bố bảng giá trị dinh dưỡng, nên bài viết không đưa ra con số cụ thể. Có thể nói chung: trà pha không thêm đường có rất ít năng lượng so với nước bát bảo ngoài quán (thường có nước đường, thạch, hạt). Cỏ ngọt cho vị ngọt mà gần như không thêm calo. Nếu bạn ăn luôn phần táo đỏ, long nhãn trong túi thì sẽ nạp thêm đường tự nhiên từ quả sấy.

Ai nên cẩn thận khi uống trà bát bảo?

• Người đang dùng thuốc chống đông (như warfarin): đã có báo cáo chỉ số INR tăng, gây chảy máu ở người dùng warfarin sau khi dùng sản phẩm từ kỷ tử. Hãy hỏi bác sĩ trước khi uống.
• Người dùng thuốc ức chế miễn dịch (ví dụ sau ghép tạng): hoa cúc có thể làm thay đổi cách cơ thể chuyển hóa một số thuốc; đã có ca nồng độ thuốc tăng quá mức sau khi uống trà thảo mộc có cúc. Cần hỏi bác sĩ.
• Người dị ứng phấn hoa cỏ phấn hương (ragweed) hoặc họ cúc: nên tránh vì có thể dị ứng với hoa cúc.
• Người có cơ địa dị ứng thực phẩm: đã có báo cáo dị ứng sau khi ăn kỷ tử.
• Phụ nữ có thai: NHS (Anh) khuyên không quá 200 mg caffeine mỗi ngày và không quá 4 cốc trà thảo mộc mỗi ngày. Trà này có bancha nên cần tính vào lượng caffeine; tốt nhất hỏi bác sĩ sản khoa.
• Người nhạy cảm với caffeine, khó ngủ, hồi hộp: uống buổi sáng và giảm lượng.
• Người đang điều trị bệnh, dùng nhiều thuốc dài ngày: nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ.

Bảo quản và lưu ý an toàn thực phẩm

• Bảo quản túi trà nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng; buộc kín sau khi mở.
• Hạn sử dụng 12 tháng theo nhà sản xuất; không dùng khi túi trà bị ẩm, có mùi lạ hoặc có mốc.
• Trà đã pha nên uống trong ngày; nếu để lâu, cho vào tủ lạnh và bỏ đi khi có mùi chua.

Trà bát bảo mua ở đâu Hà Nội?

Bạn có thể mua Trà Bát Bảo Đại Bổ (500 g, 20 túi, giá niêm yết 155.000đ tại thời điểm viết bài) tại cửa hàng Bách Khoa Sống Khỏe: 116 Lương Thế Vinh, Thanh Xuân, Hà Nội. Cửa hàng giao hàng toàn quốc, hotline 0707 880 068.

Nếu muốn tự phối trà theo khẩu vị, bạn có thể tham khảo thêm táo đỏ Tân Cương, kỷ tử mộc, long nhãn và trà gạo lứt nảy mầm.

Câu hỏi thường gặp về trà bát bảo

Trà bát bảo gồm những gì là chuẩn nhất?

Không có công thức chuẩn duy nhất. Thành phần phụ thuộc vào từng nơi sản xuất; điểm chung là phối khoảng 8 vị ngũ cốc, quả sấy, hoa khô. Hãy đọc nhãn để biết sản phẩm có trà (caffeine) hay đường không.

Trà bát bảo có tốt không?

Là thức uống không đường, trà bát bảo có thể thay nước ngọt trong ngày. Tuy nhiên, chưa có bằng chứng cho thấy trà bát bảo chữa hay phòng bệnh, và một số người cần cẩn thận vì kỷ tử, hoa cúc, caffeine.

Mỗi ngày nên uống bao nhiêu?

Nhà sản xuất hướng dẫn 1 túi cho 500 ml đến 1 lít nước. Người lớn khỏe mạnh có thể uống 1 túi mỗi ngày; người nhạy cảm caffeine nên uống ít hơn và vào buổi sáng.

Trẻ em uống trà bát bảo được không?

Trang sản phẩm ghi đối tượng là người trưởng thành. Vì trà có caffeine, không nên cho trẻ nhỏ uống; với trẻ lớn hơn, hãy hỏi bác sĩ nhi.

Bài viết chỉ mang tính tham khảo, không thay thế lời khuyên của bác sĩ. Trà bát bảo là thực phẩm, không phải thuốc chữa bệnh.

Tài liệu tham khảo

• Memorial Sloan Kettering Cancer Center – Lycium (kỷ tử)
• Memorial Sloan Kettering Cancer Center – Chrysanthemum (hoa cúc)
• NHS – Foods to avoid in pregnancy (caffeine, herbal tea)
• U.S. FDA – Aspartame and Other Sweeteners in Food (steviol glycosides)